Türkçü Toplumcu Fikirmeydanı  

Geri git   Türkçü Toplumcu Fikirmeydanı > Toplumu Bilinçlendirme Çabaları > Edebiyat(Şiir bilen Öyküler)

Cevapla
 
Seçenekler Tarz
Eski 03-02-2010, 09:42   #1
kobali
Bölüm Sorumlusu
 
kobali - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: Jul 2007
Bulunduğu yer: Antalya
İletiler: 1,312
Post Türkçede deyimler

Deyim nedir?

Gerçek anlamından çok, ilgi çekici bir anlam taşıyan söz öbeğine denir. En önemli yanı, bir durum ifadesi taşımasıdır. Deyimler kaynağını atasözleri, fıkra ve hikayelerden alırlar.

Deyimler, dört dilbilgisi yapısından oluşurlar:
1.Tek bir sözcükten oluşan ve anlamına göre dikkate alınan.
2.Bileşik yüklemlerin kendisinden önce gelen sözcüğe karşı edindiği güçlü durum.
3.İsmin, yüklem üzerindeki etkisiyle.
4.Her iki ögenin eşit oranda kalıplaşmasıyla.

Deyimlerin ana karakterlerini anlamak için cümle içindeki kullanılışlarına dikkat etmek gerekir. Yukarıdaki yapılar göz önünde bulundurularak, deyimleri şöyle sınıflayabiliriz:
a.Hikaye deyimleri
b.Betimleme deyimleri
c.Abartma deyimleri
d.Dua deyimleri
e.Övgü, yergi, sevgi ve dalkavukluk deyimleri
f.Beddualar.
g.Alay ve eğlenme deyimleri.
h.Uyarma deyimleri
i.Hakaret deyimleri.
__________________
ÖNCE VATAN
kobali isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Eski 03-02-2010, 09:47   #2
kobali
Bölüm Sorumlusu
 
kobali - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: Jul 2007
Bulunduğu yer: Antalya
İletiler: 1,312
Post Cevap: Türkçede deyimler

Deyimlerin, atasözlerinden farkları:

1.Deyimler kavram ve durum bildirirler.
2.Deyimlerin öyküsü, efsanesi ve kaynağı genellikle vardır.
3.Deyimlerin mecazlı anlamı vardır.
4.Anlatım kalıbı içinde sayabiliriz.
5.Deyimler, kesin hüküm ve öğüt vermezler. Bu yüzden genel kural oluşturmazlar.
__________________
ÖNCE VATAN
kobali isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Eski 03-02-2010, 10:05   #3
kobali
Bölüm Sorumlusu
 
kobali - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: Jul 2007
Bulunduğu yer: Antalya
İletiler: 1,312
Post Cevap: Türkçede deyimler

Türkçemizde yaşayan deyimler ve anlamları:

A:
Aba altından sopa göstermek.
Üstü kapalı olarak gözdağı verip korkutmak.

Açık kapı bırakmak.
Son söz söylenmeden, ortada buluşabileceğini aklına getirip esnek davranmak.

Açtı ağzını yumdu gözünü.
Öfke sonucunda ne yaptığını bilmeden ağır ve kırıcı sözler söylemek.

Açık vermek.
Yanlış bir davranışın açığa çıkması. Harcanan paranın kazanılandan çok olması.

Ağırdan almak.
İsteksiz, gönülsüz davranmak.

Ağız kalabalığı.
Anlamsız ve gereksiz konuşmak

Ağzı bir karış açık kalmak.
Çok şaşırıp ne yapacağını bir an bilememk.

Ağzı kulaklarına varmak.
Çok sevinmek.

Ağzı var dili yok.
Az konuşan ve sakin.

Ağzı gevşek.
Sır saklayamayan

Ağzından bal akmak.
Olumlu ve etkileyici konuşmak.

Ağzından çıkanı kulağı işitmemek.
Öfkeliyken sarf edilen sözlerin nasıl harcandığını bilememek.

Ağzını bıçak açmamak.
Üzüntüsünden veya heyecanından söz söyleyebilecek durumda olamamak.

Akıntıya kürek çekmek.
Gerçekleşemeyecek bir işin peşinde olup, boş yere uğraşmak.
__________________
ÖNCE VATAN
kobali isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Eski 03-02-2010, 10:32   #4
kobali
Bölüm Sorumlusu
 
kobali - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: Jul 2007
Bulunduğu yer: Antalya
İletiler: 1,312
Post Cevap: Türkçede deyimler

Aklı başından gitmek.
Beklenmedik bir olay karşısında korkmak ya da sevinmek, ne yapacağını şaşırmak.

Anasının gözü.
Kurnaz, çıkarcı ve bencil.

Ana kuzusu
Nazlı, muhtaç, mahçup.

Arkadaş canlısı.
Kıymet bilen ve arkadaşlarını çok seven, dost.

Armut piş ağzıma düş.
Emeksiz, çabasız kazanç sağlamak için beklemek.

Arap saçına dönmek.
Karmaşık bir işin içinden çıkamayıp çözümsüz kalmak.

Arkası kesilmek.
Devam eden bir işin son bulması.

Atıp tutmak.
Ne söylediğini bilememek.

Avucunu yalamak.
Beklentisini gerçekleştirememek.

Ayağına kapanmak.
Gururunun incineceğini bile bile yalvarmak.

Ayağına kara su inmek.
Yürümekten ya da ayakta uzun süre kalmaktan yorgun düşmek.

Ağzına kilit vurmak.
Kesinlikle tek sözcük söylememek.

Alnını karışlamak.
İmkansız gibi görünen bir eylemin iddiasında bulunmak.

Aklı bir karış havada olmak.
Elde edemeyeceği bir şeye aşırı hevesli olmak.

Aslan kesilmek.
Kendine aşırı güven göstererek öne çıkmak.

Acıyı tatmak.
Büyük bir üzüntü yaşamak.

Ağzını kirletmek.
İstenmeyen hakaretler ve küfür etmek.

Ah almak.
Günahsız birine haksızlık etmek.

Anasını satmak.
Umursamamak, boş vermek
__________________
ÖNCE VATAN
kobali isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Eski 03-02-2010, 11:00   #5
kobali
Bölüm Sorumlusu
 
kobali - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: Jul 2007
Bulunduğu yer: Antalya
İletiler: 1,312
Post Cevap: Türkçede deyimler

B:

Baklayı ağzından çıkarmak.
Boş bulunup, söylenmemesi gereken bir sırrı açığa çıkarmak.

Bağrına taş basmak.
Kendi acılarını paylaşmadan sonuçlarına katlanmak.

Bağrına basmak.
Kollamak ve korumak.

Başını taştan taşa vurmak.
Kaçırdığı fırsatlara üzülüp, pişman olmak.

Baskın çıkmak.
Üstün olmak için aşırı çaba sarf etmek.

Bel bağlamak.
Kendisine yardım edileceği ümidini taşımak.

Bıyık altından gülmek.
Zorda kalmış birinin düştüğü duruma içinden sevinmek.

Bindiği dalı kesmek.
Kendisine yararlı bir şeyi yok etmek.

Boş atıp dolu tutmak.
Şans eseri başarı sağlamak.

Bir arpa boyu yol gitmek.
Gösterdiği çabanın karşılığını alamamak.

Boş bulunmak.
Düşünmeden, söylenmemesi gereken bir sözü söylemek.

Boş gezenin boş kalfası.
Aylak aylak dolaşan kimse.

Burnundan getirmek.
Düşünülen eylemin aksini yaparak işi bozmak.

Burnunun dikine gitmek.
Yanlış olsa da, inatla yanlışını savunmak.

Burun kıvırmak.
Başkalarının yaptıklarını beğenmeyip, küçümsemek.

Buz kesmek.
Aşırı derecede üşümek, bir olay karşısında çaresizce donup kalmak.

Bülbül kesilmek.
Etkileyici ve akıcı bir şekilde konuşmak

Başı yanmak.
Hiç arzu etmediği bir sonuçla karşılaşmak.

Başsız kalmak.
Desteğini yitirmek

Başını bağlamak.
Bekar erkeği evlendirmek.

Başında kavak yelleri esmek.
Hayal dünyasında yaşamak.

Başının etini yemek.
Israrla elde etmek için çabalamak.

Başı bozulmak.
Yolunda giden bir düzenin bozulması.

Baş kaldırmak.
İsyan etmek.

Başını eğdirmek.
Utanç verici bir duruma sokmak.

Bit yeniği olmak.
Şüpheli bir durumun oluşması

Burnundan kıl aldırmamak.
Olduğundan fazla görünmek için karşıyı beğenmemek.
__________________
ÖNCE VATAN
kobali isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Eski 03-03-2010, 13:50   #6
kobali
Bölüm Sorumlusu
 
kobali - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: Jul 2007
Bulunduğu yer: Antalya
İletiler: 1,312
Post Cevap: Türkçede deyimler

C-

Can kulağıyla dinlemek.
Dikkatle söylenenlere odaklanmak.

Canını dişine takmak
Tüm gücüyle işene odaklanmak.

Canı yanmak.
Büyük acıların içinde olmak.

Canı burnuna gelmek.
Aşırı derecede sıkılmak.

Can evinden vurmak.
Karşısındakini, hiç ummadığı bir eylem ya da söz ile kırmak.

Can düşmanı.
Öldürmeyi düşünecek kadar düşmanlık.

Canını acıtmak.
Eziyet ederek üzmek.

Caka satmak.
Gösteriş yaparak büyüklük taslanmak.

Canını vermek.
Sevdiği için her şeyi göze alabilmek.

Canının derdine düşmek.
O an kendisinden başkasını düşünecek durumda olmamak.

Cephe almak.
Ortak düşman edinerek karşı savunmaya ya da saldırıya hazır olmak.

Cebinden çıkarmak.
Başkalarının yaptığı işten çok daha iyisini yapmak.

Ciğeri beş para etmemek.
Değersiz ve işe yaramayan kimse.

Curcunaya çevirmek.
Karmaşık, içinden çıkılmaz duruma sokmak.

Ciğeri dağlanmak.
Büyük acılar ve sıkıntılar içinde olmak.

Cin çarpmışa dönmek.
Şoka girecek kadar şaşkın olmak.

Cüretini kaybetmek.
Cesaretinin yok olması.

Cebinde akrep olmak.
Cimri davranmak.

Canını hiçe saymak.
Gözü kara olarak bir tehlikeye atılmak.

Can pazarında olmak.
Bir tehlike karşısında canını kurtarmaya çalışmak.

Ağzına sakız olmak.
Aynı söylemleri tekrar edip durmak.

Armut piş ağzıma düş.
Hiç emek sarf etmeden kazanç elde etme isteği.

Ayıkla pirincin taşını.
Yolunda giden bir işte olumsuz bir durumun oluşması.
__________________
ÖNCE VATAN
kobali isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Eski 03-03-2010, 14:25   #7
kobali
Bölüm Sorumlusu
 
kobali - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: Jul 2007
Bulunduğu yer: Antalya
İletiler: 1,312
Post Cevap: Türkçede deyimler

Ç-

Çalmadan oynamak.
Mutlu ve sevinçli olduğunu davranışlarına yansıtmak.

Çalımından geçilmemek.
Ulaşılmaz bir insan görüntüsü vererek büyüklenmek.

Çanak tutmak.
Olumsuz bir davranışa yardımcı olmak.

Çağrısına kulak asmamak.
Söylenenleri umursamamak.

Çakı gibi olmak.
Gösterişli, bıçkın bir durum segilemek.

Çam devirmek.
İstemeden, boş bulunarak karşısındakini üzecek bir laf söylemek.

Çark etmek.
Davranışını ani bir kararla değiştirmek.

Çatır çatır çatlatmak.
Karşısındakileri alabildiğine kıskandırmak.

Çatacak adam aramak.
Siniri başkasından çıkarmak için fırsat kollamak.

Çene yarıştırmak.
Karşılıklı olarak havadan sudan konuşarak gevezelik etmek.

Çelme takmak.
Yolunda giden bir işi bozacak davranışta bulunmak.

Çenesi düşük.
Gereksiz şeyler söyleyen, geveze.

çıkmaza girmek.
Çözümsüzlüğe düşmek.

Çileden çıkmak.
Aşırı bunalmak.

Çivi gibi olmak.
Çevik ve güçlü bir insan olmak.

Çoluk çocuğa karışmak.
Evlenip çocuk sahibi olmak.

Çorbada tuzu bulunmak.
Yapılan işte az da olsa emek harcamak. Katkı yapmak.

Arı kovanına çomak sokmak.
Unutulmaya başlamış, açığa çıkması istenmeyen bir olayı dile getirmek ve uğraşı vermek.
__________________
ÖNCE VATAN
kobali isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Eski 03-19-2010, 13:18   #8
kobali
Bölüm Sorumlusu
 
kobali - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: Jul 2007
Bulunduğu yer: Antalya
İletiler: 1,312
Post Cevap: Türkçede deyimler

D-

Damarına basmak.
Kişiyi kızdıracak duyarlılıklara dokunmak.

Damardan girmek.
Karşıdakini ikna edebilmek için en uç noktalarda ki, eylemlere yönelmek.

Dara düşmek.
Zor durumlara düşmek.

Darısı dostlar başına.
Sahip olduğu güzellikleri, başkaları için de istemek.

Dal olmak.
Güvenilecek bir el olmak

Damdan düşmek.
Zor bir konuda deneyim geçirmiş olmak.

Dayılanmak.
Kabadayıca davranmak.

Dayısı olmak.
Bir yerlerin gücüne dayanmak.

Dayanak olmak.
Bir konuda destek olmak.

Defterden silmek.
Dostların kırıcı bir biçimde dostluklarını bitirmeleri.

Deli divane olmak.
Aşırı derecede tutkulu olmak.

Demir atmak.
Bir yerde çok uzun süre kalmak.

Dev aynasında görmek.
Abartılı bir şekilde önemsemek.

Deveye hendek atlatmak.
Çok zor bir işi, beceriksiz birine yaptırmaya çalışmak.

Dikine gitmek.
Kimseye kulak asmadan kendi bildiğini yapmak.

Dikili ağacı olmamak.
Hiç bir mali varlığı olmamak.

Dikiş tutturamamak.
Herhangi bir işte ya da yerde başarısını devam ettirememek.

Dil dökmek.
Kendini inandırmak için karşısındakini ikna edebilecek güzel sözler söylemek.

Dili damağına yapışmak.
Aşırı şekilde susuz kalmak.

Dilinde tüy bitmek.
Aynı konuyu defalarca tekrar etmekten bıkıp usanmak.
__________________
ÖNCE VATAN
kobali isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Eski 03-19-2010, 13:33   #9
kobali
Bölüm Sorumlusu
 
kobali - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: Jul 2007
Bulunduğu yer: Antalya
İletiler: 1,312
Post Cevap: Türkçede deyimler

Dirsek çürütmek.
Bir konuda çok emek sarfedip, çabalamak.

Dize getirmek.
Karşısındakinin direncini kırarak istediğini yaptıracak duruma getirmek.

Diş bilemek.
Kötülük yapmak için fırsat kollamak.

Dokuz doğurmak.
Heyecanla, korkuyla, sabırsızca beklemek.

Doğduğuna bin pişman olmak.
Yaşamından bezmiş, yaşam yorgunu kimse.

Dolu dizgin gitmek.
Son hızla, var gücüyle sonuca odaklanmak.

Dolap beygiri gibi dönüp durmak.
Aralıksız aynı işi yapıp durmak.

Dört ayak üstüne düşmek.
Tehlikeli bir durumdan hiç zarar almadan kurtulmak.

Dudak bükmek.
Bir şeyi beğenmediğini davranışlarıyla belli etmek.

Dört köşe olmak.
Çok keyifli ve neşeli olmak.

Düğüm noktası.
Çözümdeki en karışık yan.

Dünyayı toz pembe görmek.
Her şeyin olumlu yanlarından başka bir şey düşünmemek.

Dünyayı dar etmek.
Karşısındakine nefes dahi aldırmazcasına olumsuz eylemde bulunmak.

Dünyasını karartmak.
Tüm hayallerin yıkılması.

Dünyaları vermek.
Arzulanan bir işin karşılığının sınırsızlığını anlatmak.
__________________
ÖNCE VATAN
kobali isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Eski 03-19-2010, 13:46   #10
kobali
Bölüm Sorumlusu
 
kobali - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: Jul 2007
Bulunduğu yer: Antalya
İletiler: 1,312
Post Cevap: Türkçede deyimler

E-

Eceline susamak.
Sonucunu kestiremediği hayati bir konuya düşüncesizce girmek.

Ecel teri dökmek.
Bir tehlike karşısında sıkıntı ve bunalıma düşmek.

Ekmeğine kan doğramak.
Birisine acı verecek davranışta bulunmak, üzüntüye ve sıkıntıya katlanmak.

Ekmeğine yağ sürmek.
Tasarlamadan birinin yararına olan davranışta bulunmak.

Ekmek kapısı.
Geçimini sağlayacağı bir iş yeri.

El etek öpmek.
Bir işin olması için, o işin yetkililerine yalvarmak.

El bebek gül bebek.
Şımartılan ve nazı çekilen kişi.

El üstünde tutmak.
Saygın tutulup, sevgiden mahrum etmemek.

Eli ekmek tutmak.
Kazandıklarıyla yaşamını sürdürür olmak.

Eli varmamak.
Bir işi yapmamak için gönülsüz olup, kıyamamak.
__________________
ÖNCE VATAN
kobali isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Cevapla

Seçenekler
Tarz

Yetkileriniz
Konu Açmaya Yetkiniz Yok
Cevap Yazma Yetkiniz Yok
Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
İletinizi Değiştirme Yetkiniz Yok

BB code is Açık
Smileler Açık
[IMG] Kodları Açık
HTML-Kodu Kapalı

Fikirmeydanı Kuralları
Hızlı Erisim

Benzer Konular
Konu Konuyu Başlatan Otağ Cevaplar Son İleti
Dilber Hala'dan Deyimler Tanrıkut Atasözleri ve Özdeyişler 4 04-18-2009 13:30


24 Saatlik Zaman Dilimi +2. Şuan Saat: 17:40.


vBulletin® Sürüm 3.8.4
Telif ©2000 - 2017, Jelsoft Enterprises Ltd. Türkçü Toplumcu Ağalanı'nın tüm hakları Türk Milleti'ne aittir. Kaynak göstererek alıntı yapmak serbesttir.
Türkçü Toplumcu Fikirmeydanı
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56