Türkçü Toplumcu Fikirmeydanı  

Geri git   Türkçü Toplumcu Fikirmeydanı > Türk Harsı(Kültürü) ve Tarihi > Giyim Kuşam

Cevapla
 
Seçenekler Tarz
Eski 04-06-2009, 15:47   #1
kobali
Bölüm Sorumlusu
 
kobali - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: Jul 2007
Bulunduğu yer: Antalya
İletiler: 1,312
Post Türklerde Yelpaze

YELPAZE

Yelpaze, bir süs aleti olarak Çinde çok yayılmıştır. Aslında Türklerin oturdukları bölgelerde, yelpazeyi kullanmak için pek fazla bir gerk de yokdu. El yelpazwsi ise, yaygın olarak bir süs eşyası idi. Sıcak memleketlerde, odanın tavanına asılan, büyük yelpazeler de vardı. Bunlar bazan, bir kilim bile olabilirdi. Fakat Türk kaynaklarında, böyle büyük oda yelpazelerine, pek ratlamıyoruz. Belki Uygurlarda, Turfanın çok sıcak olması sebebi ile, söz konusu olabilirdi.

Uygurlar yelpazwyw "yelpigü" diyorlardı. Bu söz, hem kök ve hem de ek bakımından türkçedir. Eski türkçede "yelpimek, yelpitmek", yelpazelenmek veya yelpazeletmek demekti. Örnek olarak Uygur kaynaklarında, "yelpigü üze yelpiyü", yani, "yelpaze ile yelpazeleniyor" gibi bir çok söze rastlanmaktadır.
__________________
ÖNCE VATAN
kobali isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Eski 04-06-2009, 16:06   #2
kobali
Bölüm Sorumlusu
 
kobali - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: Jul 2007
Bulunduğu yer: Antalya
İletiler: 1,312
Post Cevap: Türklerde Yelpaze

Sinek yelpazeleri:

Bunlar, serinletici yelpazelerden ayrı yapıda değildi. Anlaşıldığına göre Türkler, yelpazeyi serinlemekten çok, sinekler için kullanıyorlardı. Nitekim XI. yüzyıl Ortaasya Türkleri, "O, ona sineği yelpazeletti" karşılığı olarak, şu eski Türk sözünü söylüyorlardı: "Ol, anğar sinğek yelpetti". XI. yüzyılda Kaşgarlı Mahmud, Türklerin "yelpazeletmek" fiilinin, "yelpetür-yelpetmek" gibi, çeşitli çekilişlerini de veriyordu.

Eski Anadolu kitaplarında ise, "sinek yelpazeleri" için, "sinek üşeleyecek" diyorlardı. Uygur geleneği, Harezmşahlar Türk kültür çevresinde de devam etmişti. Bu çağa ait kaynaklarda ise yelpazeye, türkçe " yelpügüç" adı veriliyordu. " Yelpidi yelpigüç birle", yani, "yelpaze ile yelpazelendi", gibi türkçe yazılmış örnekler de görülüyordu. Zamahşarinin kitabına sonradan yapılan moğolca ilavelerde, Moğolların bu çağda Türklerin tesiri altında kalarak, onların da yelpazeye, "yelbügüç" dediklerini görürüz.

"Yelpimek" sözü Anadolu köylerinde de, eski anlamı ile yaşar. Kütahya çevrelerinde, rüzgarın hafif hafif esmesine, "yelpimek" denilmektedir. Fakat Anadoluda yelpaze için, daha çok "salgı, yelek, yelik" gibi sözler kullanılır. Ortaasyadaki Kırgız Türkleri ise, yine Uygur geleneğini devam ettiriyorlar ve yelpazeye, "celpirüün" diyorlardı. Bilindiği üzere bu Türkler, -bir ağız değişikliği olarak-, yel yerine, cel derlerdi.
__________________
ÖNCE VATAN
kobali isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Cevapla

Seçenekler
Tarz

Yetkileriniz
Konu Açmaya Yetkiniz Yok
Cevap Yazma Yetkiniz Yok
Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
İletinizi Değiştirme Yetkiniz Yok

BB code is Açık
Smileler Açık
[IMG] Kodları Açık
HTML-Kodu Kapalı

Fikirmeydanı Kuralları
Hızlı Erisim

Benzer Konular
Konu Konuyu Başlatan Otağ Cevaplar Son İleti
Türklerde ütü kobali Giyim Kuşam 0 04-05-2009 18:05
Türklerde Makas kobali Giyim Kuşam 2 04-05-2009 17:45
Türklerde Fırça kobali Giyim Kuşam 0 04-05-2009 14:36
TÜRKLERDE BİRLİK OLGUSUNUN KÖKENİ Tanrıkut Türkçü Toplumcu Görüş 0 02-22-2009 04:53
Türklerde ayna kobali Giyim Kuşam 6 01-05-2009 18:03


24 Saatlik Zaman Dilimi +2. Şuan Saat: 08:03.


vBulletin® Sürüm 3.8.4
Telif ©2000 - 2017, Jelsoft Enterprises Ltd. Türkçü Toplumcu Ağalanı'nın tüm hakları Türk Milleti'ne aittir. Kaynak göstererek alıntı yapmak serbesttir.
Türkçü Toplumcu Fikirmeydanı
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56